۱۳۹۶ پنج شنبه ۲ شهريور
مننژيت

بيماري مننژيت چيست؟ علايم, دلايل, پيشگيري و درمان آن

مننژيت بيماري اي است كه درآن غشاء مننژ اطراف مغز و نخاع ملتهب مي شود. ورم همراه با مننژيت اغلب باعث بروز نشانه هاي معمول بيماري مننژيت، شامل سردرد، طب و خشكي گردن مي شود.

 مننژيت در انواع ويروسي، باكتريايي، قارچي و غيره وجود دارد، اما عفونت هاي ويروسي معمولا شايع تر از ساير عفونت ها باعث ابتلاي فرد به مننژيت مي شوند. بسته به علت مننژيت ممكن است اين بيماري بعد از چند هفته بهبود يافته و يا ممكن است زندگي فرد را تهديد نمايد.

رايج‌ترين نشانه‌هاي مننژيت سردرد و خشكي گردن همراه با تب، گيجي يا هشياري دگرگون شده، استفراغ، و ناتواني در تحمل نور (نورهراسي) يا صداهاي بلند (صداهراسي) مي‌باشد. معمولاً در كودكان فقط نشانه‌هاي غيراختصاصي مانند تحريك‌پذيري و خواب‌آلودگي مشاهده مي‌شود. اگر ضايعهٔ پوستي مشاهده شود، ممكن است نشان دهندهٔ علت مشخصي براي مننژيت باشد؛ مثلاً، مننژيت در اثر باكتري مننژوكك ممكن است همراه با ضايعهٔ پوستي مشخصي باشد.

مننژيت مي‌تواند به دليل نزديكي التهاب به مغز و نخاع، زندگي بيمار را به خطر اندازد، بنابراين اين بيماري را تحت عنوان فوريت پزشكي دسته بندي مي‌كنند. اگر شك داريد كه خود و يا يكي از اعضاي خانواده تان دچار اين بيماري شده اند، سريعا به بيمارستان مراجعه نماييد. درمان بموقع مننژيت باكتريايي جلوي بروز خيلي از عوارض جدي بيماري را مي گيرد.

علايم بيماري مننژيت

اشتباه گرفتن علايم و نشانه هاي بيماري مننژيت با بيماري آنفلوانزا ممكن مي باشد. علايم و نشانه هاي مننژيت در چند ساعت و يا بين 1 تا دو روز خود را نشان مي دهند. علايم و نشانه هايي كه در هرفرد بالاي 2 سال ممكن است ظاهر شود، شامل:

  • تب بالا و ناگهاني
  • سردرد شديد
  • خشكي گردن
  • تهوع و استفراغ بهمراه سردرد
  • گيجي و يا ناتواني در تمركز كردن
  • تشنج
  • خواب آلودگي و يا مشكل در بيدار شدن
  • حساسيت به نور
  • فقدان علاقه به خوردن و آشاميدن
  • التهاب هاي پوستي در بعضي از انواع مننژيت

علايم بيماري مننژيت در كودكان شامل:

  • تب بالا
  • گريه‌ي پي در پي
  • بي خواب و بي قراري شديد
  • تغذيه ضعيف
  • برآمدگي در قسمت نرم بالاي سر كودك
  • خشكي گردن و بدن كودك

كودكان مبتلا به مننژيت بسختي آرام مي شوند و حتي زمانيكه بغلشان مي كنيد، شديدتر گريه مي كنند.

دلايل ابتلا به مننژيت

معمول ترين دليل ابتلا به مننژيت عفونت هاي ويروسي بوده كه معمولا بدون درمان بهبود مي يابند. بعضي اوقات علت مننژيت عفونت باكتريايي است. يكي ديگر از دلايل مننژيت كه اغلب كم تر رخ مي دهد عفونت هاي قارچي مي باشند. از آنجاييكه مننژيت باكتريايي از همه خطرناك تر بوده و باعث مشكلات جدي مي شود، پيدا كردن منبع عفونت مننژيتي، يكي از مهم ترين بخش هاي برنامه درماني مننژيت مي باشد.

اغلب ويروس هايي كه باعث مننژيت ويروسي مي شوند، شامل آنتروويروس،ويروس هرپس سيمپلكس نوع 2، ويروس زونا (كه به عامل آبله مرغان و زونا شناخته مي‌شود)،ويروس ايدز و ويروس اوريون مي باشند. 

ساير موارديكه بجز موارد ذكر شده مي توانند فرد را دچار مننژيت نمايند، شامل مواد شيميايي، آلرژي به بعضي از داروها، بعضي از انواع سرطان و بيماري هاي التهابي همچون ساركوئيدوز مي باشند.

عوامل خطرزا

عوامل و موارديكه مي توانند خطر ابتلا به مننژيت را افزايش دهند شامل:

  •  اگر شما يا كودكان يكي از نوبت هاي واكسن زدن را رد نماييد خطر ابتلاي شما به بيماري مننژيت افزايش مي يابد.
  •  اغلب انواع مننژيت ويروسي در سنين قبل از 5 سال رخ مي دهند و اكثر موارد مننژيت ويروسي در افراد زير بيست سال را تحت تاثير قرار مي دهد.
  •  داشنجويان ساكن در خوابگاه، پرسنل نظامي ساكن پايگاه هاي نظامي و كودكان مدرسه رو يا كودكانيكه در رورشگاه هستند، در خطر بيشتري براي ابتلا به اين بيماري مي باشند.
  •  .اگر شما باردار هستيد، در خطر بيشتري براي ابتلا به مننژيت قرار داريد
  •  عواملي كه سيستم ايمني بدن را تحت تاثير قرار داده همچون بيماري ايدز، الكلي بودن، ديابت و مي تواند فرد را مستعد ابتلا به مننژيت نمايد.

عوارض بيماري مننژيت

مننژيت مي تواند عوارضي جدي در پي داشته باشد. هرچه مدت بيشتري شما يا كودكان دچار بيمراي مننژيت درمان نشده باشيد، بيشتر در خطر عوارض آن از جمله تشنج و آسيب عصبي دائمي از جمله موارد زير هستيد. انواع آسيب هاي عصبي مننژيت مي توانند، شامل:

  • از دست دادن شنوايي
  • مشكل حافظه
  • ناتواني در يادگيري
  • آسيب مغزي
  • مشكل در راه رفتن
  • تشنج
  • نارسايي كليه
  • شك
  • مرگ

تشخيص بيماري مننژيت

پزشك يا پرستار شما را معاينه كرده و مواردي هچون ضربان قلب شما، تب، تغيير وضعيت ذهني و خشكي گردن را چك مي نمايد. اگر پزشك به اينكه شما دچار مننژيت شده ايد شك داشته باشد، از آزمايش مايع نخاعي و ساير آزمايش ها همچون كشت خون، اشعه ايكس قفسه سينه و سي تي اسكن سر استفاده مي نمايد.

درمان بيماري مننژيت

درمان اين بيماري بسته به نوع مننژيت شما يا كودكتان متفاوت است.

درمان مننژيت باكتريايي

مننژيت حاد باكتريايي نياز به درمان سريع با آنتي بيوتيك هاي داخل وريدي و داروهاي كورتيزوني براي اطمينان از بهبود و كاهش عوارض آن همچون ورم مغذي و يا تشنج دارد. آنتي بيوتيك و يا تركيب آنتي بيوتيكي و دارويي شما كه پزشكتان براي شما انتخاب مي كند، بسته به نوع عفونت متفاوت مي باشد.

درمان مننژيت ويروسي

آنتي بيوتيك ها قادر به درمان مننژيت ويروسي نيستند و در بيشتر موارد مننژيت ويروسي خود بخود در طول چند هفته بهبود مي يابد. درمان انواع ساده مننژيت ويروسي شامل:

  • استراحت
  • مصرف فراوان مايعات
  • داروهاي مسكن براي كاهش درد و تب

اگر علت مننژيت شما ويروس تب خال است، مي شود از داروي ضد ويروسي استفاده نمود.

درمان ساير انواع مننژيت

اگر علت مننژيت شما معلوم نباشد، پزشكتان شروع به استفاده از درمان هاي ضدويروسي و آنتي بيوتيكي تا زمان مشخص شدن علت بيماري مي كند.

مننژيت قارچي با داروهاي ضدقارچ درمان مي شود. البته اين داروها اثرات جانبي جدي داشته و ممكن است شروع درمان با اين داروها تا زمان تشخيص آزمايشگاهي مننژيت قارچي به تعويق افتد.

مننژيت مزمن بسته به علت آن كه عموما عفونت قارچي هست، درمان مي شود.

مننژيت هاي غيرعفوني كه بعلت حساسيت و يا بيماري هاي خود ايمني رخ داده اند را ممكن است با داروهاي كورتيزوني درمان نمايند. در بعضي از موارد نياز به درمان خاصي نبوده و بيماري خود بخود بهبود مي يابد. در مننژيت مرتبط با سرطان نيز نياز به درمان سرطان براي درمان مننژيت دارد.

پيشگيري از بيماري مننژيت

مننژيت باكتريايي و ويروسي واگيردار هستند، البته هيچكدام به واگيرداري سرماخوردگي يا آنفولانزا نيستند. احتمال انتقال هر دو از طريق ذرات ترشحات تنفسي در حين برخوردهاي نزديك مانند بوسيدن، عطسه يا سرفه كردن به طرف كسي وجود دارد، اما صرف تنفس هوايي كه فرد مبتلا به مننژيت در آن نفس كشيده است باعث انتقال آن‌ها نمي‌شود. مننژيت ويروسي معمولاً توسط آنتروويروس‌ها به وجود مي‌آيد، و بيشتر از طريق آلودگي مدفوعي منتشر مي‌شود. احتمال آلودگي را مي‌توان با تغيير رفتارهاي منجر به انتقال كاهش داد.

بعضي از انواع خاص واكسن ها مي توانند از ابتلا به بعضي از مننژيت ها پيشگيري نمايند. اين واكسن ها شامل:

  • واكسن هموفيلوس (HiB vaccine) در كودكان جلوي شيوع يكي از انواع مننژيت باكتريايي را مي گيرد.
  • واكسن كونژوگه پنوموكوك (pneumococcal conjugate vaccine) نيز از ساير روش هاي موثر در پيشگيري از ابتلا به مننژيت پنوموكوكي مي باشد.

افراد خانواده و كسانيكه رابطه نزديكي با فرد مبتلا به مننژيت مننگوكوكي دارند، بايد از داروهاي آنتي بيوتيكي براي پيشگيري از ابتلايشان به اين نوع مننژيت دريافت نمايند.

: واكسيناسيون مننگوكوكي براي افراد زير توصيه مي شود

  • نوجوانان در سنين 11 تا 12 سال كه وارد دبيرستان مي شوند و تاكنون اين واكسن را دريافت نكرده اند.
  • همه دانشجويان سال اول دانشگاه كه قصد اقامت در خوابگاه دارند.
  • كودكان دو ساله و يا بزگتر كه طحال نداشته و يا دچار ساير مشكلات سيستم ايمني هستند.
  • افراديكه قصد سفر به كشورهايي دارند كه مننگوكوك در آنجا شايع مي باشد.

 

دانلود فايل ورد...دانلود فايل
pdf

تاریخ :
1396/01/07
تعداد بازدید:
91
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0

ارسال نظرات
دانشگاه علوم پزشکی جهرم
دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی
كليه حقوق اين پايگاه متعلق به دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني جهرم مي باشد.
Powered by DorsaPortal